ประเทศไทยอยู่ในเขตร้อนชื้น จึงปรากฏพืชพรรณหลายชนิดที่สามารถงอกเจริญเติบโตได้เองตามธรรมชาติ แม้แต่พืชไม้เลื้อยอย่าง “อัญชัน” ที่แผ่ปกคลุมชูช่อน้ำเงินอิ่มน้ำฝนรับแดดยามเช้า ยังคงเป็นภาพคุ้นตาของทุกบ้านที่ไม่ปล่อยให้อัญชันเป็นเพียงวัชพืช แต่เป็นแหล่งอาหารที่อยู่ใกล้แค่เพียงแค่เอื้อม ไม่เพียงให้ความสวยงามตามสีสันเดิม แต่ยังคงความมหัศจรรย์เรียกความสนใจได้เหมือนต้องมนต์ จากการเปลี่ยนสีได้เองเป็นม่วงแดง เพียงเสกด้วยน้ำมะนาว

รองศาสตราจารย์ ดร.ธัญญ์นลิน วิญญูประสิทธิ์ อาจารย์นักวิจัยจากสถาบันโภชนาการ มหาวิทยาลัยมหิดล คือนวัตกรผู้สร้างสรรค์ “ฟิล์มอัญชันถนอมอาหาร” โดยใช้ประโยชน์จากความลับของธรรมชาติ ด้วยปรากฏการณ์การเปลี่ยนสีของดอกอัญชันที่ทำให้เกิด “แอนโธไซยานิน” (Anthocyanin) หรือสารสีม่วงแดงที่อุดมไปด้วยคุณสมบัติซึ่งสามารถนำไปต่อยอดเป็นบรรจุภัณฑ์อาหารอัจฉริยะ

 

โดยเปลี่ยนเป็นสีเขียวให้สังเกตุได้โดยง่าย เมื่ออาหารประเภทเนื้อสัตว์ที่อยู่ในบรรจุภัณฑ์เริ่มเสื่อมสภาพปล่อยก๊าซแอมโมเนียออกมาทำปฏิกิริยากับบรรจุภัณฑ์ที่ออกแบบไว้ด้วยกรรมวิธีพิเศษ “อิมัลชันเชิงซ้อน (Double emulsion) ในเจลาตินฟิล์ม” ลดความสูญเสียในระบบห่วงโซ่อุปทาน การมีตัวบ่งชี้ความสดแบบเรียลไทม์ช่วยให้ผู้บริโภคทราบคุณภาพอาหารและสถานะการเน่าเสียในทันที ส่งผลให้การเก็บรักษาอาหารมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น

 

โดยเป็นงานวิจัยที่สร้างสรรค์ขึ้นภายใต้ “ทุนวิจัย Fundamental Fund” สนับสนุนโดย สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม (สกสว.) ผ่านกองบริหารงานวิจัย มหาวิทยาลัยมหิดล จนได้ผลการวิจัยในเบื้องต้น ซึ่งอยู่ระหว่างการขยายศักยภาพบรรจุภัณฑ์สู่การจัดเก็บอาหารให้ได้หลากหลายมากขึ้น โดยครอบคลุมไปถึงอาหารประเภทผักและผลไม้ ซึ่งให้ปฏิกิริยาที่แตกต่างกันออกไปเมื่อเปลี่ยนสภาพ โดยได้เผยแพร่การค้นพบเพื่อสร้างเกียรติภูมิของมหาวิทยาลัยมหิดลให้เป็นที่ประจักษ์แล้วในวารสารวิชาการระดับนานาชาติ

 

ผลงานวิจัยส่วนใหญ่ที่ได้ริเริ่มขึ้นและดำเนินการโดย รองศาสตราจารย์ ดร.ธัญญ์นลิน วิญญูประสิทธิ์ มุ่งใช้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเพื่อยกระดับอุตสาหกรรมไทยสู่เวทีอาหารโลก โดยได้ฝากมุมมองถึงการทำวิจัยที่ยั่งยืน จะต้องคำนึงถึงการใช้ จากการตั้งโจทย์เพื่อแก้ปัญหาจริง

 

โดยไม่เพิกเฉยวิเคราะห์ความคุ้มค่า และพร้อมเสมอที่จะถ่ายทอดประสบการณ์และพัฒนาสู่ภาคอุตสาหกรรม ตลอดจนให้คำปรึกษาสำหรับนักวิจัยรุ่นใหม่ของมหาวิทยาลัยมหิดล เพื่อก้าวขึ้นสู่เวทีอาหารโลก ประกาศศักดิ์ศรี “เลือดน้ำเงิน” แห่งชาวมหาวิทยาลัยมหิดลให้กึกก้องเกรียงไกรต่อไปอย่างภาคภูมิ

 Cr: ภาพจากงานสื่อสารองค์กรและสารสนเทศ สถาบันโภชนาการ มหาวิทยาลัยมหิดล

 สัมภาษณ์ และเขียนข่าวโดย ฐิตินวตาร ดิถีการุณ นักประชาสัมพันธ์ (ชำนาญการ) งานสื่อสารองค์กร กองบริหารงานทั่วไป สำนักงานอธิการบดี มหาวิทยาลัยมหิดล โทร. 0-2849-6208